Er is bij de gemeente Groningen een formeel verzoek ingediend om DOT aan de Vrydemalaan aan te wijzen als gemeentelijk monument. De aanvraag is ingediend door de initiatiefnemers van de petitie die met deze stap hopen dat verdwijnen van het gebouw nu definitief kan worden voorkomen. De aanvraag wordt gesteund door erfgoedvereniging Heemschut en de eigenaar en exploitanten van DOT.
In de aanvraag wordt het college gevraagd om te beoordelen of een beschermingsvorm als ‘gemeentelijk monument light’ passend is voor het gebouw.
Spanning tussen woningbouw en beeldbepalende bol
Het afgelopen jaar is er al veel gezegd en geschreven over de toekomst van DOT. De gemeente wil samen met het UMCG en de RUG het gebied rondom de Petrus Campersingel en het Oosterhamrikkanaal de komende vijftien jaar transformeren tot Healthy Ageing Campus. In de oorspronkelijke visie moest DOT plaatsmaken voor hoge nieuwbouw met circa honderd woningen.
Na discussies in de gemeenteraad en een petitie die oproept tot behoud van DOT, die inmiddels bijna 12.000 keer is ondertekend, besloot de raad eerder dit jaar om het ‘Bodenterrein’ los te koppelen van de rest van het campusgebied. Zo werd er tijd gekocht om te onderzoeken wat de financiële en ruimtelijke consequenties zijn van het behoud van DOT.
Verwijzing naar industriële historie
Met de monumentenaanvraag wordt het college nu gevraagd om de cultuurhistorische, architectonische en maatschappelijke waarden van het pand formeel vast te stellen. Hoewel DOT pas in 2014 opende als tijdelijk onderkomen (het voormalige Dome Theater), is het gebouw volgens de initiatiefnemers niet meer weg te denken uit het straatbeeld.
De bolvorm heeft ook een directe relatie met de industriële geschiedenis van de locatie. Op het terrein van de voormalige gemeentelijke gasfabriek stond in de jaren zestig een bolvormige hogedrukgasbuffer van 2.400 kubieke meter, die tot de jaren tachtig een beeldbepalende rol speelde. Hoewel DOT niet op exact dezelfde plek staat, vormt de architectuur een eigentijdse knipoog naar dit industriële verleden.
‘Ontwikkeling en behoud kunnen samengaan’
De petitiehouders benadrukken dat een eventuele monumentenstatus toekomstige ontwikkelingen niet in de weg hoeft te zitten: “Wij begrijpen dat het Bodenterrein zich moet ontwikkelen. Tegelijkertijd vinden we dat ontwikkeling en behoud van DOT op de huidige locatie samen kunnen gaan. DOT is inmiddels veel meer dan alleen een opvallend gebouw: het is een plek voor ontmoeting, cultuur en evenementen.”
De aanvragers vragen dan ook om een flexibele bescherming waarbij verduurzaming, onderhoud en noodzakelijke technische aanpassingen mogelijk blijven.
Besluit in 2027
De gemeente heeft eerder aangegeven dat zij onderzoekt wat behoud betekent voor de rest van de campusontwikkeling en verwacht hier in 2027 definitief op terug te komen bij de raad. De initiatiefnemers laten weten dat de petitie tot 1 oktober 2027 open blijft staan.
“De bijna 12.000 handtekeningen laten zien dat DOT voor veel mensen een grote betekenis heeft”, stellen de initiatiefnemers. “We hopen dat de gemeente deze waarden volwaardig meeweegt in de besluitvorming.”
