Auto vol kogelgaten op Grote Markt trekt veel bekijks: “Hopen dat er een schokeffect optreedt” (foto’s)

nieuws
Foto: Joris van Tweel

Op de Grote Markt stond zaterdag een auto met daarin honderden kogelgaten. Met de replica vraagt actiegroep Vrouwen in het Zwart aandacht voor de moord op het 5-jarige Palestijnse meisje Hind Rajab, dat ruim tweeënhalf jaar geleden samen met familieleden en hulpverleners werd doodgeschoten door het Israëlische leger in Gaza-stad.

“De auto trekt vanmiddag ontzettend veel bekijks”, vertelt Annemarieke Hunze van Vrouwen in het Zwart. “Voorbijgangers blijven staan, maken foto’s, maar ze gaan vooral ook met ons in gesprek. Ze vragen naar de achtergrond en het verhaal erachter. En dan zie je dat het mensen echt raakt en dat het indruk maakt.” Ondanks dat regenbuien voor wat minder winkelend publiek in de binnenstad zorgen, loopt de belangstelling bij het voertuig continu door.

Tekst gaat verder onder de foto’s:

Het verhaal van Hind Rajab

Met de actie op het plein wordt er stilgestaan bij de gebeurtenissen op 29 januari 2024. De 5-jarige Hind Rajab vluchtte op die dag samen met haar oom, tante, twee nichtjes en een neefje uit Gaza-stad, toen hun auto door Israëlische militairen met tanks onder vuur werd genomen. De familieleden van Hind kwamen bij de beschieting direct om het leven, maar het gewonde meisje overleefde.

Urenlang hielden hulpverleners van de Palestijnse Rode Halve Maan telefonisch contact met de jonge Hind om haar moed in te spreken, terwijl zij ernstige verwondingen had aan haar rug, hand en been. Pas na urenlang overleg kreeg een ambulance met twee hulpverleners toestemming om naar de locatie uit te rukken. Direct bij aankomst werd de ambulance echter beschoten, waardoor zowel de twee ambulancemedewerkers als de 5-jarige Hind werden gedood.

Later onderzoek door een onafhankelijke onderzoekscommissie van de VN wees uit dat de 401ste brigade van de Israëlische strijdkrachten verantwoordelijk was voor het beschieten van de auto en de ambulance. In de afgelopen periode is de geschiedenis van Hind, mede doordat opnames van het telefoongesprek online werden gezet, wereldwijd uitgegroeid tot een belangrijk symbool voor het lot van kinderen in het conflict.

Schokeffect en bewustwording

Dick Krol is al twintig jaar actief betrokken bij Vrouwen in het Zwart en staat zaterdag bij de auto op de Grote Markt. “Wat ik van deze actie verwacht, is dat er een schokeffect op gaat treden”, legt Krol uit. “Ik hoop dat we het verhaal van Hind meer bekendheid kunnen geven.”

Dat Krol zich al twee decennia inzet voor de organisatie heeft een duidelijke achtergrond: “De betrokkenheid bij het Palestijnse volk is mijn motief geweest om mij in te zetten. Zelf kan ik heel slecht tegen onrecht, dat is mijn drijfveer. Waar we het hier over hebben, duurt al meer dan tachtig jaar; het stopt niet. Iedere oneven zaterdag organiseren wij een stilprotest in de Waagstraat. Met die acties en met het voertuig dat vandaag hier op de Grote Markt staat, hopen we meer bewustwording te creëren bij de inwoners van Groningen. En dat heeft effect: twintig jaar geleden werd ik bij acties nog wel eens bespuugd op straat, maar dat gebeurt nu gelukkig niet meer. Er vinden nu inhoudelijke discussies plaats en er wordt over gesproken. Wat mij wel veel zorgen baart, is dat ik tijdens die gesprekken merk dat er heel weinig basiskennis is bij mensen. Veel mensen zijn niet geïnteresseerd of simpelweg te druk met hun eigen problemen. Hopelijk kunnen we dat met deze actie wat kantelen.”

Tekst gaat verder onder de foto’s:

Ervaringen in de kibboets

Julia Swierstra is het daarmee eens: “Je merkt dat deze actie duidelijk effect heeft. Mensen blijven staan en kijken om. Een auto met kogelgaten trekt enorm de aandacht, net zoals we eerder zagen bij de actie met de kinderschoentjes op het plein. Als het om kinderen gaat, zijn mensen sneller geneigd om zich in het probleem te verdiepen: hoe kan zoiets nu gebeuren? Want dat is ons doel: bewustwording creëren over wat er precies gebeurt, maar ook dat mensen zelf in actie komen. Bijvoorbeeld door bewuster na te denken over welke producten we kopen. We hebben hier een stand met Palestijnse producten. Je kunt als inwoner besluiten om geen producten meer uit Israël te kopen.”

Net als Krol wordt ook Swierstra gedreven door een sterk rechtvaardigheidsgevoel, dat mede werd gevormd door haar eigen verleden: “In 1976 heb ik een tijdlang in een kibboets in Israël gewerkt. Ik was nieuwsgierig naar hoe mensen daar leefden en werkten. In die tijd wist ik nog niet veel over de Palestijnse zaak. Maar ik merkte daar al snel: er klopt hier iets niet. We woonden dicht bij de Gazastrook en Palestijnen kwamen overdag in de kibboets werken. Toen ik vroeg waarom ze ’s nachts niet bleven slapen, bleek dat absoluut onmogelijk te zijn vanwege de vijandschap. Meer vragen mocht ik ook niet echt stellen. Later heb ik een periode in Zuid-Afrika gewoond. Dat was tijdens de Apartheid. Later heb ik nog een tijdlang in Botswana geleefd. In die landen voelde ik precies hetzelfde als in de kibboets, waardoor ik steeds beter begon te begrijpen wat er in Israël en de Palestijnse gebieden gebeurt. In Zuid-Afrika is de situatie veranderd en hebben inwoners nu gelijke rechten. Ik vind dat dit uiteindelijk ook in Israël moet gebeuren.”

De auto met kogelgaten, die eerder al in diverse andere steden te zien was, stond zaterdag tot 16.00 uur op de Grote Markt.