Groningen gaat onderzoeken welke locaties in de binnenstad geschikt zijn voor een ‘Changing Place’. Dat zijn speciale toilet- en verzorgingsruimten voor mensen met een zware of meervoudige fysieke beperking. Een motie van D66 die het college oproept werk te maken van zo’n voorziening, is woensdagavond door een grote meerderheid van de gemeenteraad aangenomen (41 stemmen voor, 2 tegen).
Een Changing Place is een veilige, ruime en hygiënische plek waar iemand liggend verzorgd kan worden. De ruimte is uitgerust met een tillift en een in hoogte verstelbare aankleedtafel. Hiermee kunnen mensen met een spierziekte, meervoudige beperking of ouderen met een complexe zorgbehoefte op een waardige manier gebruikmaken van een toilet.
Momenteel telt Groningen nul van dit soort voorzieningen. In heel Nederland zijn er slechts vijf Changing Places te vinden, waarvan de dichtstbijzijnde zich nu in Amsterdam bevindt. Daar komt binnenkort verandering in: het UMCG realiseert eind dit jaar een Changing Place en ook bij de verbouwing van Museum aan de A (gepland in 2030) staat er één op de planning. Met het aannemen van de motie gaat de gemeente nu op zoek naar een derde plek in de binnenstad.
“Waarom heeft Groningen nog geen Changing Place?”
Het onderwerp kwam twee weken geleden op de agenda te staan toen universitair docent Orthopedagogiek Jorien Luijkx van de Rijksuniversiteit Groningen gebruikmaakte van het inspreekrecht in de raad. Luijkx, ook verbonden aan de Academische Werkplaats voor mensen met een ernstige meervoudige beperking, hield de raadsleden een spiegel voor.
“Een dagje naar de stad, een bezoek aan een museum of een terrasje pakken op de Grote Markt is voor veel mensen met een fysieke beperking geen vanzelfsprekendheid”, hield Luijkx de raad voor. “Dat komt vooral doordat er in de gemeente geen liggende verzorgingsplekken zijn.”
Het betoog schudde de politiek wakker. D66 besloot direct de handschoen op te pakken en een motie op te stellen, die mede werd ingediend door de ChristenUnie, Student & Stad, Stadspartij 100% voor Groningen, Volt en Partij voor het Noorden. D66-raadslid Annemiek Lourens-de Jager: “Sinds mevrouw Luijkx haar betoog hield, kunnen we er niet meer omheen. Hoe is het mogelijk dat er in Groningen nog geen Changing Place is, terwijl we inclusie zo’n warm hart toedragen?”
Lourens-de Jager verwees daarbij ook naar de ervaringen in het buitenland: “Afgelopen zondag publiceerde OOG een artikel waarin zij onderzoek gedaan hebben in Ierland naar de realisatie van Changing Places aldaar. Om de directeur van Changing Places Ireland te parafraseren: hoe meer van dit soort plekken, hoe beter, en vooral de snelheid is van belang.”
Wethouder doet aan ‘verwachtingsmanagement’
In de raadszaal klinkt breed enthousiasme. Lucas Oldenburger (PRO) benadrukte wel dat de ruimtes aan alle kwaliteitseisen moeten voldoen en dat de Werkgroep Toegankelijk Groningen nauw betrokken moet blijven. Peter Rebergen (ChristenUnie) vulde aan: “Iedere inwoner doet er toe. Omdat toegankelijkheid voor ons essentieel is, steunen wij dit van harte.”
Wethouder Mirjam Wijnja (PRO) van Stadsbeheer noemde het prachtig hoe een inspreker direct tot actie in de raad heeft geleid, maar temperde ook de verwachtingen over de snelheid en de inpassing: “Ik ga wel een beetje aan verwachtingsmanagement doen. Als ik naar de motie kijk, zie ik dat we met de initiatieven in het UMCG en Museum aan de A al onderweg zijn om koploper te worden. Je kunt van mening verschillen of dat de meest ideale locaties zijn voor een dagje centrum, maar het past bij wat we willen bieden.”
Wijnja beloofde de wens van de raad mee te nemen in het aanstaande ‘Implementatieplan Openbare Toiletten’. Daarin wordt onderzocht wat er nodig is voor een locatie in het hart van de stad, zoals bij het Forum of de Grote Markt. “We moeten goed in beeld brengen hoeveel ruimte het inneemt, wat de randvoorwaarden zijn en wat het betekent voor het beheer. In onze historische binnenstad is dat op veel vlakken een uitdaging. We gaan dit integraal onderzoeken en komen er bij het implementatieplan op terug. Ook nemen we het punt over goede parkeergelegenheid voor rolstoelbussen bij Museum aan de A mee.”
“Changing Places zouden onderdeel moeten zijn van de basisinfrastructuur”
Dat D66 de Ierse expertise aanhaalde, is niet zonder reden. Aaron Daly, directeur van Changing Places Ireland, benadrukt dat een ziekenhuis of een museumlocatie in 2030 niet volstaat voor een bruisende stad: “Iemand die Groningen bezoekt om te winkelen of een terrasje te pakken, zou niet naar een ziekenhuis moeten reizen om naar een geschikt toilet te kunnen. En vier jaar wachten op een museumlocatie getuigt van weinig ambitie als gezinnen op dit moment worden uitgesloten. Voor een grote universiteitsstad als Groningen zou dit onderdeel moeten zijn van de basisinfrastructuur.”
Met de aangenomen motie moet het college uiterlijk in het eerste kwartaal van 2027 met een concreet uitgewerkt plan naar de raad terugkomen.
Gerelateerd
