De deuren van het voormalige schoolgebouw De Vinkenborgh aan de Travertijnstraat gaan komende zaterdag 5 september wagenwijd open voor het publiek. Ook Travertijnstraat 6, het pand waar vroeger het Alfa-college gevestigd was, opent die dag de deuren.
“Een tijdje geleden kwam ik hier op het terrein een groepje mensen tegen”, vertelt Jesse Collenteur, die in het schoolgebouw woont en werkt. “Ik raakte met hen in gesprek en ze vertelden dat ze vroeger op deze plek naar school gingen. De Vinkenborgh is hun middelbare school geweest. Ze vertelden nog vol passie over die tijd; dat hier bijvoorbeeld 1.200 leerlingen les kregen. Het was zo massaal dat de schooldagen gefaseerd begonnen. Ook had niet iedereen op hetzelfde moment pauze. Als men dat wel deed, werd het veel te druk in de gangen en op de trappen.”
Flexibel skelet
De open dag komt op een bijzonder moment: dit jaar is het precies vijftig jaar geleden dat het schoolgebouw werd geopend. In 1972 ging de eerste spade de grond in voor CSG De Vinkenborgh. De officiële opening vond plaats op 23 november 1976, waarbij de minister van Onderwijs naar Groningen afreisde.
Bij de bouw lag het vizier destijds duidelijk op de toekomst. Het pand bestaat namelijk uit een flexibel skelet, waardoor lokalen heel makkelijk anders ingericht kunnen worden. Door deze bouwvorm dacht het schoolbestuur decennialang in het pand te kunnen blijven, omdat ruimtes eenvoudig aangepast konden worden aan nieuwe ontwikkelingen in het onderwijs. Het bestuur hield destijds ook rekening met een eventuele groei van het aantal leerlingen: er kon indien nodig een extra verdieping bovenop het gebouw worden geplaatst. Die verdieping is er nooit gekomen, maar het fundament is er wel op berekend.
In 2012 kwam het schoolgebouw leeg te staan. In 2016 trok jongerencentrum Backbone in het pand. De laatste jaren is het in gebruik als Trav12, een broedplaats waar verschillende bedrijven, instellingen en kunstenaars een plek hebben gevonden. Collenteur: “Het is een heel groot gebouw met zo’n zeventig klaslokalen. Op dit moment wonen en werken hier zo’n 150 mensen op contract, waarbij verschillende ruimtes door meerdere mensen worden gebruikt. Komende zaterdag zal dat allemaal te zien zijn, waarbij ook de deuren van Trav6 opengaan.”
Collenteur vervolgt: “Enkele decennia geleden was de Travertijnstraat een soort onderwijscampus, waar behalve middelbaar onderwijs ook beroepsonderwijs werd gegeven. In Trav6 was het Alfa-college met verschillende opleidingen gevestigd. We hebben in de voorbereiding op deze dag historisch beeldmateriaal boven water kunnen krijgen. In dat gebouw was bijvoorbeeld een oefensupermarkt gevestigd die gebruikt werd voor de opleiding Detailhandel. Maar ook de opleiding Mode had er haar plek gevonden. Ook dit gebouw is vandaag de dag in gebruik als broedplaats.”
Tekst gaat verder onder de foto’s:
Nostalgie, archiefbeelden en het oude zwembad
Komende zaterdag komen geschiedenis en de hedendaagse functie bij elkaar. Collenteur: “In de voorbereiding ontdekten we dat het in november vijftig jaar geleden is dat het schoolgebouw geopend werd. Dat willen we niet onopgemerkt voorbij laten gaan. In die tijd was het een heel vooruitstrevend gebouw. Wist je dat het een eigen zwembad had? Dat bad is er nog steeds. De afgelopen dagen zijn we al druk bezig geweest met de voorbereidingen, want we willen er mooie archiefbeelden laten zien. Hoe zag het gebouw er in de jaren zeventig uit? Hoe is De Vinkenborgh volwassen geworden? De verschillende levensfases zullen aan bod komen, ook door middel van verhalen. Er zijn verschillende huidige bewoners die vroeger hier op school hebben gezeten en die daar nog heel mooi over kunnen vertellen.”
De geschiedenis is slechts één onderdeel van het programma. “Het idee is dat bezoekers een rondje gaan lopen. Normaal zijn de gebouwen afgesloten, maar nu kun je naar binnenlopen, in de ateliers en ruimtes kijken en in gesprek gaan met de verschillende bewoners en gebruikers. In het pand worden muziek- en theateroptredens verzorgd door muzikanten en makers uit het pand. Er zullen kunst en handgemaakte spullen verkocht worden die hier gemaakt zijn, er zijn gratis workshops, een kledingruil, kinderactiviteiten en volop eten en drinken.”
Volgens Collenteur is de open dag voor een grote groep mensen interessant: “Ik denk aan onze buren en buurtbewoners; zij zijn van harte welkom om bij ons te komen kijken. Maar dat geldt ook voor oud-leerlingen en -docenten die indertijd op De Vinkenborgh les hebben gehad of gegeven. Het lijkt ons ontzettend leuk om hen te ontvangen, herinneringen op te halen en te kijken of ze de indeling van het pand nog herkennen. De kers op de taart is de feestelijke heropening van het zwembad, dat we willen gaan gebruiken als evenementenlocatie. Dit zwembad werd ooit gebruikt voor schoolzwemmen en zwemlessen voor buurtbewoners en is daarmee een belangrijk onderdeel van de historie van Vinkhuizen. Het wordt nu omgetoverd tot een nostalgische ruimte voor ontmoeting, theater, muziek, evenementen en tentoonstellingen.”
Tekst gaat verder onder de foto’s:
Toekomst
Over de toekomst van het pand is nog altijd veel onzekerheid. Nog niet zo lang geleden werd er in de gemeenteraad gesproken over de sloop van het schoolgebouw. De fracties van Student & Stad en het CDA noemden het gebouw destijds ‘spuuglelijk’. GroenLinks en de SP prezen het echter vanwege de architectonische waarde. De SP trok destijds zelfs een vergelijking met de Martinitoren: “Ooit is er ook geopperd om de Martinitoren te slopen omdat renovatie duurder zou zijn. We willen voorkomen dat we over vijftig jaar zeggen: wat jammer dat we dat toen gesloopt hebben. We hebben het over een karakteristiek gebouw voor zijn tijd. Het is belangrijk om het erfgoed van de toekomst te beschermen.” Uiteindelijk koos een meerderheid van de raad voor behoud.
In de huidige plannen moeten er in het gebied tussen de Diamantlaan en de Travertijnstraat tussen de 200 en 250 nieuwe woningen gebouwd worden. Uit conceptplannen blijkt dat het gaat om appartementenblokken met een maximale hoogte van vier lagen. De Vinkenborgh blijft in die plannen behouden als een plek waar in de toekomst gewoond en gewerkt kan worden.
Collenteur: “Hoe de toekomst er precies uit gaat zien, is nog onbekend. Aanstaande maandag hebben we een gesprek met de gemeente. Waar we heel blij mee zijn, is dat in het coalitieakkoord staat dat Trav12 behouden moet blijven. Hoe dit exact vorm moet krijgen, staat niet omschreven. Wij zijn in ieder geval in gesprek en daar zijn we erg blij mee. We hopen op een heel mooi resultaat.”
De open dag op zaterdag 5 september begint om 14.00 uur en duurt tot 21.00 uur. Meer informatie vind je op deze website.
