Door dit pinksterweekend noodopvang aan te bieden in congrescentrum HanzePlaza aan de Protonstraat hoopt burgemeester Roelien Kamminga (VVD) tijd te winnen zodat er gewerkt kan worden aan een meer structurele oplossing. “Dat is waar ik op hoop”, zegt de burgemeester in een interview met De Volkskrant.
Zaterdagochtend maakte wethouder Manouska Molema (PRO) van Asiel bekend dat er tot Pinkstermaandag noodopvang wordt ingericht in het congrescentrum. Dit betekent dat er tijdens de nachtelijke uren vluchtelingen verblijven die er een slaapplaats kunnen krijgen en er een douche kunnen nemen. In de ochtend worden zij met de bus teruggebracht naar Ter Apel.
”De gemeente Groningen is solidair met mensen op de vlucht en de gemeente Westerwolde. De gemeente wil niet dat asielzoekers noodgedwongen buiten moeten slapen. Dat is onmenselijk. Daarom heeft de gemeente ingestemd met nachtopvang voor dit pinksterweekend”, liet Molema zaterdag optekenen.
Ter Apel barst uit zijn voegen
De afgelopen week werd bekend dat het aanmeldcentrum in Ter Apel vol zit. In het centrum is er plek voor maximaal 2.000 personen. Maar de afgelopen dagen liep dit op naar 2.300 personen, het hoogste aantal sinds september 2024. Om de situatie behapbaar te houden, stelde het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) een gecontroleerde toegang in.
In de praktijk betekende dit dat de kwetsbaarste asielzoekers werden toegelaten. Tegen andere asielzoekers werd gezegd: kom later maar terug. Om te voorkomen dat mensen op straat moesten slapen, sprongen verschillende gemeenten bij door noodopvanglocaties in te richten. Stadskanaal deed dit bijvoorbeeld. Maar ook Gieten, Amsterdam en dit weekend dus Groningen.
Dagelijks rondbellen
“Elke dag was het een probleem”, vertelt Kamminga aan De Volkskrant. In het interview wordt beschreven dat de burgemeester samen met haar ambtsgenoot van de gemeente Westerwolde dagelijks aan het rondbellen was in de hoop dat er ergens plek zou zijn. “Wethouder Molema en ik hebben gezegd: als we nu tenminste tijdens het pinksterweekend zekerheid bieden, dan kunnen we die tijd en energie steken in het vinden van een meer structurele oplossing, waar ik op hoop.”
Daarmee is het opnieuw de noordelijke regio, afgezien van de gemeente Amsterdam, die de problemen probeert op te lossen. Commissaris van de Koning René Paas (CDA) was afgelopen woensdag nog heel stellig: het Noorden zou niet gaan helpen met het inrichten van crisisnoodopvang als de rest van het land met de handen over elkaar blijft toekijken.
Zaterdag bleek dat die woorden vooral bedoeld waren om de druk op te voeren. “Het is niet vanzelfsprekend dat de buren van Ter Apel het telkens maar weer oplossen”, zegt Paas. De commissaris is diep teleurgesteld in de landelijke politiek. “Ik schrok niet van het nieuws dat het weer misging in Ter Apel. Niet omdat het niet ernstig is – het is eerlijk gezegd verbijsterend. Maar ik was niet verrast, omdat dit er al jaren aankomt. Ter Apel is geen incident, het is een symptoom.”
‘Onze eer te na’
Kamminga sluit zich bij die woorden aan. Tegelijkertijd zegt de burgemeester dat voor de gemeente het uitgangspunt blijft dat het onwenselijk en niet humanitair is als er mensen op het gras moeten slapen. “Tentenkampen zouden in ons land onze eer te na moeten zijn. Wij laten een collega-burgemeester niet stikken. Maar ja: het is enorm teleurstellend dat het steeds van dezelfde gemeenten moet komen, met name in het Noorden.”
De burgemeester spreekt de hoop uit dat er een ‘meer structurele oplossing’ gaat komen. “Net zoals in 2022 zou je een groot paviljoen op kunnen zetten op een defensieterrein. Als je dat doet, dan ben je echt een paar maanden uit de brand. Dan krijgt de minister tijd om gemeenten die nu niets of weinig doen aan te spreken.” Waar dit paviljoen moet komen, maakt de burgemeester niet uit. Wel zegt ze dat het goed zou zijn dat dit probleem niet gezien wordt als een Gronings probleem.
PVV: ‘Raad voor voldongen feit gesteld’
Tijdens de eerste nacht van de crisisnoodopvang aan de Protonstraat verbleven daar 110 personen. Het besluit om op deze locatie noodopvang in te richten zorgt voor grote vraagtekens bij de fractie van de PVV in de gemeenteraad: “Afgelopen woensdag zijn we door de wethouder geïnformeerd dat er onderzocht werd op welke manier onze gemeente mogelijk kon bijdragen aan de opvangcrisis in Ter Apel. Een concreet besluit om de opvang te realiseren, is vooraf niet aan de raad voorgelegd. Waarom is de raad niet geïnformeerd? Hiermee worden we als raad opnieuw voor een voldongen feit gesteld.”
Ook het Wijkoverleg Vinkhuizen is niet blij. Buurtverenigingen en betrokkenen zouden van tevoren geïnformeerd zijn, maar volgens het WOV is dit niet gebeurd. “Dat vinden wij onacceptabel”, laat één van de bestuursleden van het wijkoverleg weten. “Zeker omdat er in onze wijk al langere tijd sprake is van overlast rond omliggende COA-locaties, hadden bewoners en de bewonersvereniging hierover tijdig geïnformeerd en betrokken moeten worden. Als wij vooraf op de hoogte waren gesteld, hadden wij bezwaar gemaakt tegen deze gang van zaken.”
Dit geluid is ook bij de PVV binnengekomen, die ook op dit specifieke punt vragen stelt. Uit navraag van OOG bij de wethouder blijkt echter dat er zaterdagochtend wel degelijk contact is geweest over het besluit met de voorzitter van het wijkoverleg. “Men is geïnformeerd”, aldus de woordvoerder van de wethouder.
Zorgen om veiligheid
Daarnaast wil de PVV weten hoe de veiligheid en openbare orde rond het congrescentrum optimaal gegarandeerd kan worden. “Is er voldoende capaciteit beschikbaar bij handhaving, politie en zorginstanties om deze extra opvang verantwoord te begeleiden? En is het college achteraf van mening dat Groningen opnieuw te veel de gevolgen van het falende landelijke asielbeleid heeft moeten opvangen, terwijl ook de problemen rondom dakloosheid, veiligheid en overlast in de eigen stad toenemen?”
De vragen van de PVV, die mede ingediend worden door Stadspartij 100% voor Groningen, worden aankomende woensdag behandeld tijdens het Politieke Vragenuurtje in de gemeenteraad.