De viering van Koningsdag in Groningen wordt deze zondagavond afgetrapt met een heus Koningsnachtconcert in de Lutherse Kerk. Tymen Jan Bronda van de kerk vertelt dat Willeke Smits naar Groningen komt, die op drie verschillende orgels diverse werken ten gehore zal laten brengen.
Tijdens het concert zullen er drie orgels bespeeld worden: “Veel mensen kennen het Edskes-orgel en het Van Oeckelen-orgel. Maar we hebben ook het Ahrend-kistorgel”, vertelt Bronda. Dit kistorgel is een klein, mobiel pijporgel dat gemakkelijk verplaatst kan worden, gemaakt door Jürgen Ahrend uit het Duitse Leer. “Op dit orgel gaat oude koningsmuziek gespeeld worden uit de late negentiende en twintigste eeuw.”
Volgens Bronda kunnen de werken die Smits gaat spelen omschreven worden als een feestelijk programma: “Het is op de vooravond van Koningsdag, dus het mag feestelijk zijn. De stukken zullen allemaal een vaderlands accent hebben.” Op het kistorgel klinken bijvoorbeeld liederen uit het anonieme Leningrad manuscript, met daarin onder andere de melodie van wat later het Wilhelmus, ons volkslied, zou worden. Op het Van Oeckelen-orgel worden werken van Hendrik Andriessen en Cor Kee gespeeld, terwijl op het barokorgel Johann Sebastian Bach en J.G. Walther klinken. Bijzonder is overigens het recente werk Happiness van Ad Wammes.
Organiste Willeke Smits
Het concert wordt gegeven door organiste Willeke Smits, die in orgelstad Leiden furore heeft gemaakt. “Willeke was afgelopen dinsdag hier in Groningen om te kunnen oefenen op de orgels. Ze was ontzettend tevreden met het geluid. Ze zei: ‘Wat een enorme rijkdom hebben jullie hier’.”
Smits werd geboren in september 1975 in Den Bosch. Ze studeerde orgel bij Kees van Houten en Reitze Smits, kerkmuziek bij Bernard Winsemius en koordirectie bij Krijn Koetsveld aan het Utrechts Conservatorium. Sinds de zomer van 2018 is ze organist van de Hooglandse Kerk in Leiden. Net als de Lutherse Kerk beschikt de Hooglandse Kerk over meerdere orgels: het gaat om het monumentale De Swart-Van-Hagerbeer-orgel, het Father Henry Willis-orgel en een kabinetorgel.
Historie
“Het organiseren van een Koningsnachtconcert is begonnen in 2017”, vertelt Bronda. “In dat jaar namen we het gereconstrueerde Schnitger-orgel in gebruik, oorspronkelijk gebouwd door Bernhardt Edskes. We dachten toen: kunnen we dit niet als aanleiding gebruiken om een leuke serie concerten te organiseren? Uiteindelijk is daar een nieuw concept uitgerold waarbij er jaarlijks drie concerten plaatsvinden: de Bachnacht, de Midzomernacht en dus het Koningsnachtconcert.”
Hoewel er in het begin veel animo was vanwege de nieuwigheid van het gereconstrueerde orgel, merkte de organisatie dat de oude aanvangstijd van 21.30 uur voor sommigen te laat was. “Bijvoorbeeld voor mensen die met het openbaar vervoer naar Groningen komen. Daarom begint het Koningsnachtconcert vandaag om 20.00 uur om meer mensen de mogelijkheid te bieden om er bij aanwezig te zijn.”
Kaartverkoop
Volgens Bronda is er al veel belangstelling voor het concert. “Als je gaat vragen of er nog kaartjes beschikbaar zijn: die zijn er. Er kunnen driehonderd mensen in het gebouw. Een volle zaal halen we eigenlijk nooit, omdat dit in tegenstelling tot de popconcerten die hier ook plaatsvinden, meer een niche is. Toch zijn we niet ontevreden.” Meer informatie over het concert en de kaartverkoop is te vinden op de website van de kerk.
