Hoewel het omstreden Toyistische muurkunstwerk Het Theater van de Droom nog altijd pronkt aan de Vechtstraat, is volgens de makers de wrevel tussen de voorstanders van behoud en het Stadhuis nog altijd aanwezig. De makers van het kunstwerk uitten dinsdagochtend enige twijfel over het onafhankelijke onderzoek rond het kunstwerk en vragen zich ook af of de gemeente volledige openheid van zaken geeft.
De kwestie rond de schildering loopt inmiddels bijna een jaar. Hoewel de gemeente het project aanvankelijk medefinancierde, bleek het kunstwerk na voltooiing illegaal: het staat op een monumentaal pand waarbij het kunstwerk geen relatie heeft met het gebouw, terwijl dit wel een eis is. Wethouder Rik van Niejenhuis (PvdA) noemde de situatie een pijnlijke inschattingsfout, maar stelde dat het college er niet omheen kan: de schildering moet weg, met name omdat men bang is nat te gaan wanneer er een handhavingsverzoek wordt ingediend.
Maar de gemeenteraad besloot begin dit jaar het kunstwerk voorlopig te redden, door eerst een onafhankelijk onderzoek te laten doen. Dat vond in juni plaats, met onderzoek naar de technische staat van het muurkunstwerk en de gevolgen van het aanbrengen van het kunstwerk op de voorzetmuur uit 1960. De muren en ruimtes bleken volgens de Toyisten en pandeigenaar kurkdroog. De eigenaar liet daarnaast zelf een onafhankelijke architect onderzoek doen naar de ventilatie tussen de buitenmuur en het pand. De eerste conclusies wijzen volgens de eigenaar niet op acute vochtproblemen die door de muurschildering worden veroorzaakt.
‘Besluitvorming zwartgelakt’
De makers van het kunstwerk, vier kunstenaars van het internationale collectief Toyisme, zijn blij dat de gemeente het onderzoek laat doen en financiert. Tegelijk stellen ze dat de financiële afhankelijkheid van het onderzoeksbureau naar de gemeente wel vragen oproept over die onafhankelijkheid. Op de manier waarop de gemeente informatie verstrekt over het monument aan de Hereweg is volgens de Toyisten wel wat aan te merken. De eigenaar, opdrachtgever en kunstenaars maakten gezamenlijk bezwaar tegen een Woo-besluit van de gemeente. De gemeente maakte ruim 300 pagina’s aan documenten openbaar, maar volgens de betrokken partijen zijn de belangrijkste delen, precies die over de afwegingen rond het muurkunstwerk, zwart gemaakt.
“Dit maakt het onmogelijk om te zien op basis van welke afwegingen de gemeente haar besluiten heeft genomen”, stellen de Toyisten in een reactie. “Het roept de vraag op hoe transparant een besluitvormingsproces nog is, wanneer de essentie achter zwarte balken verdwijnt. Deze gang van zaken vraagt niet om een scherpe veroordeling, maar om een heldere blik op wat er speelt. Het gaat niet om verwijten, maar om het recht om te begrijpen waarom besluiten worden genomen. Transparantie is geen luxe, maar een voorwaarde voor vertrouwen. Wanneer besluiten niet te controleren zijn, wordt het moeilijk om te begrijpen waarom bepaalde keuzes worden gemaakt.”
Vechtstraat in ‘Kassa’
De zaak krijgt eind volgende week ook landelijke aandacht. BNNVARA-programma Kassa maakte op 1 juni opnames in Groningen bij het muurkunstwerk. De uitzending is zaterdag 5 september om 19.00 uur te zien.
