Eeuwenoud bijgeloof te zien bij korenmolen Noorderhoogebrug: waarom hangen er boomtakken in de Wilhelmina?

nieuws
Foto: Rieks Oijnhausen

Wie deze dagen korenmolen Wilhelmina bij Noorderhoogebrug passeert, zal wellicht twee keer kijken: want hangen er nu grote takken aan de wieken van de molen? De waarneming is inderdaad juist: de molen staat in ‘Pinkstertooi’.

“Op deze manier werd er vroeger verzocht om bescherming tegen blikseminslag en op een goede oogst voor het komende seizoen”, laat de molenaar op sociale media weten. Pinksteren was van oudsher een dankfeest voor de eerste gerstoogst. Met het plaatsen van twijgen en bebladerde takken in de wieken werd daarbij stilgestaan.

Bijgeloof
Aan al dat voorjaarsgroen zat eeuwen geleden een flinke dosis middeleeuws bijgeloof vast. Men geloofde dat als het met Pinksteren regende, het veertig dagen zou blijven regenen, met muizenplagen en rotte vruchten tot gevolg. Een bosje vers groen in huis of aan een gebouw moest onweer, ziekte en tovenarij verdrijven. Hoewel het versieren van huizen destijds in delen van het land heel normaal was, is het optuigen van molens inmiddels nagenoeg verdwenen.

De molen in Noorderhoogebrug is tegenwoordig een zeldzame uitzondering op die regel. Bij de Pinkstertooi worden de wieken van de molen in de X-stand geplaatst, ook wel de lange ruststand genoemd. “In de twee bovenste wieken worden takken geplaatst”, legt de molenaar uit. “Dit horen eigenlijk berkentakken te zijn, maar dat is tegenwoordig vrij prijzig. Daarom gebruiken wij wilgentakken.”

Tekst gaat verder onder de foto’s:

Zeldzaam
Hoewel de Pinkstertooi op molens in bijvoorbeeld Noord-Duitsland nog een levendige traditie is, laat molenaar Bob Poppen op zijn website weten dat het in de provincie Groningen historisch gezien altijd een zeldzaamheid is geweest. Doel van de Pinkstertooi is tevens om de molen te beschermen tegen blikseminslag.

Ondanks dat de Wilhelmina, net als andere Groningse molens, tegenwoordig over uitstekende bliksemafleiders beschikt, viel er vroeger nogal eens een exemplaar ten prooi aan de bliksem en de daaropvolgende brand. De komende periode zal duidelijk worden wat de Pinkstertooi waard is. Terwijl er dinsdagavond pittige onweersbuien over Engeland trekken, zouden dergelijke buien komend weekend ook bij ons mogelijk kunnen zijn.