In het Bevrijdingsbos bij Noorddijk is zaterdagavond stilgestaan bij de Canadese geallieerden die 81 jaar geleden sneuvelden tijdens de bevrijding van de stad Groningen. Burgemeester Roelien Kamminga (VVD) was namens het gemeentebestuur aanwezig bij de plechtigheid.
De herdenking begon met een vrijheidsviering in de Stefanuskerk in het dorp. Joël Stoppels van Battlefield Tours verzorgde een lezing over de bevrijding, waarbij hij specifiek inzoomde op de medailles en onderscheidingen die destijds werden uitgereikt. “Tijdens de bevrijding verrichtte een groot aantal Canadezen heldendaden, maar hoe werden zij daarvoor geëerd?” was de centrale vraag. Het programma werd muzikaal omlijst door een koperensemble uit Friesland.
Plein van de Vrede
Na de viering liep het gezelschap, begeleid door de indringende klanken van The Clan MacBeth Pipe Band, naar het regimentenplateau op het Plein van de Vrede in het Bevrijdingsbos. Daar vond een korte, ingetogen plechtigheid plaats. Op het plateau staan de namen van de 23 regimenten die Groningen in 1945 ontzetten. Tijdens de ceremonie werden de namen voorgelezen van de 44 Canadese militairen die tijdens de gevechten om de stad het leven lieten. Door de kinderburgemeester werd er een gedicht voorgedragen.
Tekst gaat verder onder de foto’s:
Huis-aan-huisgevechten
De bevrijding van Groningen begon op 13 april 1945, nadat Assen een dag eerder was bevrijd. Drie Canadese brigades trokken via Eelde richting de stad, die werd verdedigd door een troepenmacht van 7.500 man. Het ging om een mengelmoes van Wehrmacht, Luftwaffe en fanatieke SS-eenheden.
De strijd was hevig en liep uit op huis-aan-huisgevechten. De Duitse bezetter had verdedigingswerken ingericht bij de suikerfabriek, het Stadspark en de Paterswoldseweg. Het eerste Canadese slachtoffer was de 23-jarige Fred Butterworth. Hij reed in een Shermantank vanuit Eelde de stad binnen toen zijn voertuig bij de kruising met de Lorentzstraat werd getroffen door een Panzerfaust. De tank boorde zich in de gevels van twee huizen; Butterworth overleefde de inslag niet.
Overgave
Na dagen van zware strijd werd op 16 april 1945 de overgave getekend in het voormalige Rijksarchief aan de Sint Jansstraat. De herdenking in het Bevrijdingsbos vindt traditiegetrouw plaats op de zaterdag die het dichtst bij deze datum ligt.
