ChristenUnie eist opheldering: daling energiearmoede Groningen stokt

nieuws
Foto: Rudy and Peter Skitterians via Pixabay

De fractie van de ChristenUnie in Groningen heeft schriftelijke vragen gesteld aan het college over de aanpak van energiearmoede. Aanleiding zijn recente cijfers van het CBS en TNO, waaruit blijkt dat de daling van energiearmoede landelijk stagneert en de financiële tekorten bij gezinnen juist oplopen. In Groningen kampt nog altijd ruim 8,6 procent van de huishoudens met een te hoge energierekening. De ChristenUnie wil weten wat het college gaat doen om de aanpak te intensiveren.

“Wij vinden het belangrijk om de energiearmoede krachtig tegen te gaan”, vertelt raadslid Peter Rebergen. “Duurzaamheid moet niet alleen rendabel zijn, maar ook rechtvaardig. We zorgen ervoor dat ook mensen met een kleine portemonnee kunnen meedoen. Geen ‘energietransitie voor de rijken’, maar een inclusieve en eerlijke omslag. De gemeente Groningen zet zich op diverse manieren in om energiearmoede tegen te gaan, onder andere via isolatieprogramma’s, energiecoaches en financiële ondersteuning. De ChristenUnie waardeert deze inzet. Tegelijkertijd blijkt uit recente CBS-cijfers dat de financiële nood door energiearmoede in Groningen hoog blijft.”

Energiearmoede

In 2025 hadden naar schatting 503 duizend Nederlandse huishoudens te maken met energiearmoede. Dat is gelijk aan 2024. Hoewel het percentage lager ligt dan voor de energiecrisis in 2019, toen nog bijna tien procent van de huishoudens geld tekortkwam voor energie, is de daling tot stilstand gekomen sinds de landelijke financiële compensaties zijn stopgezet.

Opvallend aan het onderzoek is dat er voor het eerst is gekeken naar de zogeheten betaalbaarheidskloof: het bedrag dat een huishouden op jaarbasis tekortkomt om de energiekosten onder de grens van energiearmoede te brengen. Landelijk komt een energiearm huishouden met hoge energiekosten gemiddeld 624 euro per jaar tekort. Dat financiële gat is groter geworden ten opzichte van 2024, toen het nog om 577 euro ging. Bij mensen met een laag inkomen in een koopwoning of een zeer slecht geïsoleerd huis ligt dat tekort gemiddeld nog hoger. Om alle betrokken huishoudens in Nederland in één keer uit de energiearmoede te helpen, zou op jaarbasis 256 miljoen euro nodig zijn, zo berekende het CBS.

Betaalbaarheidskloof

Wanneer de cijfers verder worden uitgesplitst, dan wordt duidelijk dat in de gemeente Groningen 8,6 procent van de huishoudens kampt met energiearmoede. Inwoners die hiermee te maken hebben, komen gemiddeld ruim 600 euro per jaar tekort om de energierekening te kunnen betalen. In de omliggende gemeenten in de provincie liggen de percentages en tekorten in veel gevallen nog een stuk hoger. Midden-Groningen kent een percentage van 8,1 procent met een gemiddeld tekort van 768 euro. In Eemsdelta gaat het om 8,3 procent (753 euro tekort) en in Het Hogeland om 7,6 procent (805 euro tekort). In het Westerkwartier ligt het percentage op 5,2 procent, maar bedraagt de betaalbaarheidskloof gemiddeld wel 816 euro per jaar.

De oorzaak van het grotere tekort ligt volgens het CBS niet primair aan de kwaliteit van de woningen. Woningcorporaties isoleren gestaag door, waardoor woningen steeds minder vaak de hoofdoorzaak van het probleem vormen. De stijging wordt vooral veroorzaakt door een hoger energieverbruik en de toegenomen vaste leverings- en netwerkkosten. Waar een gemiddeld Nederlands huishouden circa vijf procent van het inkomen kwijt is aan energie, leggen energiearme huishoudens gemiddeld twaalf procent van hun inkomen op tafel.

Verduurzaming moet rechtvaardig zijn

De cijfers zijn voor de ChristenUnie aanleiding om het college om opheldering te vragen. De fractie benadrukt dat verduurzaming niet alleen rendabel, maar ook rechtvaardig moet zijn. Volgens de partij mag er geen sprake zijn van een energietransitie voor de rijken en moet er een inclusieve omslag komen waarbij ook mensen met een kleine portemonnee kunnen meedoen.

De ChristenUnie wil van het college weten hoe zij het beeld uit het CBS-onderzoek duidt en welke gemeentelijke maatregelen tot nu toe het meest effectief zijn gebleken. Ook vraagt de partij zich af of er groepen inwoners zijn die momenteel nog niet voldoende worden bereikt. De fractie wil tot slot weten of het college bereid is om de huidige aanpak te intensiveren en de krachten nog sterker te bundelen met woningcorporaties, energiebedrijven en maatschappelijke organisaties.