Reacties op formatieadvies: blijdschap bij CDA, teleurstelling bij D66

nieuws
Blijdschap bij het CDA na de eerste uitslagen - Foto: Lianne Darmeveil

Een voortzetting van de huidige coalitie, aangevuld met het CDA. Dat is het advies van verkenner Ineke van Gent om tot een nieuw college te komen. Terwijl het CDA na twaalf jaar oppositie blij is dat ze weer mogen meebesturen, heerst bij D66 teleurstelling. Ondanks dat deze partij van vijf naar zes zetels groeide, zitten zij de komende vier jaar niet aan het stuur.

Jalt de Haan, raadslid van het CDA, is verheugd: “Ik ben heel blij met dit advies. We zijn bij de verkiezingen gegroeid met 3.000 stemmen en van twee naar drie zetels gegaan. Na twaalf jaar in de oppositie zijn we klaar voor deze volgende stap. De afgelopen week hebben we goede gesprekken gevoerd met de verkenner en met PRO. Dat waren hele prettige gesprekken. Ik heb daarom alle vertrouwen in de coalitie die nu wordt voorgesteld.”

Volgens De Haan was de boodschap in de gesprekken met de verkenner helder: investeren in de samenleving en de verbinding zoeken. “Wij geloven echt in het maatschappelijk middenveld; we zijn in de campagne niet voor niets bij tientallen verenigingen langsgegaan. We willen een constructief christendemocratisch geluid toevoegen aan dit college.” Toch ontkent De Haan niet dat er de komende jaren grote uitdagingen op tafel liggen: “Absoluut. De polarisatie, de tweedeling in onze gemeente. Maar ik heb daar heel veel zin in om daar op een constructieve manier aan bij te dragen om de gemeente mooier en beter te maken.”

Dat het CDA als enige partij ook landelijk in de regering zit, ziet De Haan als een voordeel. “Korte lijntjes met Den Haag zijn altijd goed voor Groningen. Aan de andere kant: de partijen die de oude coalitie vormen, zij hebben ook hele goede contacten met Den Haag.”

D66: “Teleurgesteld, maar respectvol”
De grote afwezige in het advies is D66. Ondanks een verkiezingsoverwinning waarbij de partij groeide van vijf naar zes zetels, mag de partij niet aanschuiven aan de formatietafel. Daarmee wordt de partij net als vier jaar geleden gepasseerd. “Het is teleurstellend”, reageert Jim Lo-A-Njoe. “De gesprekken waren in onze ogen uitstekend, maar waarschijnlijk wil de huidige coalitie vooral met de eigen wethouders door. Wellicht dat dit een rol heeft gespeeld.”

Lo-A-Njoe geeft aan dat deze uitkomst ook democratie is. De partij respecteert dan ook het advies: “Wij wensen de nieuwe coalitie veel succes, maar wij zullen onze rol vanuit de oppositie onverminderd blijven vervullen. Voor ons blijft de inhoud leidend; we stemmen voor of tegen op basis van wat de inwoners en ondernemers echt helpt. Op die manier zullen wij de komende jaren onze afweging maken.”

SP: “Langer commitment aangaan”
Bij de SP, die de afgelopen vier jaar al deel uitmaakte van de coalitie, is men tevreden. “Het is heel mooi dat wij door kunnen gaan”, zegt raadslid Hans de Waard. “Toen we vier jaar geleden instapten, was het idee al om een langer commitment met elkaar aan te gaan. In één termijn kun je simpelweg niet alles bereiken wat je wilt.”

De Waard is echter realistisch over de komende periode. “De financiële uitdagingen zijn groot. Er zullen ongetwijfeld keuzes gemaakt moeten worden die niet leuk zijn. Juist dan is het belangrijk om aan het stuur te zitten, zodat we invloed kunnen uitoefenen op die besluiten.” De SP stuurt een nieuw onderhandelingsteam de formatie in: De Waard zal de gesprekken voeren samen met Eelco Eikenaar. Vier jaar geleden werden de onderhandelingen nog gevoerd door Jimmy Dijk en Daan Brandenbarg. De Waard noemt deze nieuwe uitdaging spannend, maar ook heel leuk. “De intentie is om voor de zomervakantie rond te zijn. Maar het is moeilijk om te zeggen. Het hangt af hoe de gesprekken gaan verlopen. Maar ik denk dat het kan.”

Hoe nu verder?
Aanstaande dinsdag worden de bevindingen van verkenner Ineke van Gent nader toegelicht tijdens een extra raadsvergadering. Direct daarna zullen de officiële formatieonderhandelingen tussen PRO, Partij voor de Dieren, SP, ChristenUnie en het CDA van start gaan op een nog geheime locatie.