De gemeente Groningen gaat op zoek naar een veilig Europees alternatief voor de digitale maildienst Zivver. Een motie van de Partij voor de Dieren, gesteund door VVD, D66, CDA, SP en Volt, werd afgelopen week met een ruime meerderheid van 38 tegen 4 stemmen door de gemeenteraad aangenomen.
Zivver is een platform dat door gemeenten, overheidsdiensten en de zorg wordt gebruikt voor het versleuteld en veilig versturen van privacygevoelige e-mails, chatberichten en bestanden. Hoewel Zivver van oorsprong een Nederlands bedrijf is, werd het vorig jaar overgenomen door het Amerikaanse Kiteworks.
US Cloud Act en Israëlische geheime dienst
In de raadszaal schetste Ronan van Langen (Partij voor de Dieren) een indringend beeld van de geopolitieke risico’s. Doordat Zivver nu onder een Amerikaans moederbedrijf valt, is de ‘US Cloud Act’ van toepassing. Daarmee kunnen Amerikaanse inlichtingendiensten en autoriteiten eisen dat data worden ingezien, zelfs als die gegevens fysiek op Europese servers staan.
“Technologie is een wapen geworden in een machtsspel”, hield Van Langen de raad voor. “Met de US Cloud Act hebben Amerikaanse autoriteiten toegang tot data die door Amerikaanse bedrijven worden beheerd. En er spelen meer risico’s: het onderzoeksplatform Follow the Money onthulde dat directieleden van het moederbedrijf banden hebben met de Israëlische geheime dienst. Staatssecretaris Arno Rutte en de IND gaven al aan dat niet uit te sluiten valt dat via Zivver verzonden gegevens in handen van de VS of Israël komen. De IND wil er daarom nog dit jaar mee stoppen. Onze digitale soevereiniteit staat hier op het spel.”
Overstap verwacht in 2027 of 2028
Student & Stad benadrukte tijdens het debat dat een overstap veilig en zorgvuldig moet gebeuren, zonder dat de digitale dienstverlening aan de inwoners verstoord raakt.
Wethouder Eelco Eikenaar (SP) van ICT liet weten de motie te willen ondersteunen. “Soevereiniteit en databeveiliging staan hoog op de agenda van dit college”, aldus Eikenaar. “Het risico met onze online dienstverlening en databescherming is afgelopen tijd ruimschoots onderstreept. We krijgen met deze motie gelukkig de ruimte om op een gedegen manier naar een goed alternatief te zoeken. De dienstverlening moet op orde blijven, dus we gaan dit eerst grondig onderzoeken en een plan maken. De daadwerkelijke overstap, afhankelijk van of er een goed alternatief wordt gevonden, zal naar verwachting in 2027 of 2028 zijn beslag krijgen.”
Bij de stemming stemden 38 raadsleden voor de motie. Alleen de fracties van Stadspartij 100% voor Groningen, de PVV en de Partij voor het Noorden stemden tegen.
