De kenmerkende Groningse boerderijen staan onder druk. Door functieverlies, leegstand en verval verdwijnen ze stilletjes uit het landschap. Om dit een halt toe te roepen, wordt de Teenstraprijs nieuw leven ingeblazen. Deze prijs werd voor het laatst uitgereikt in 2014.
“Aanleiding is de groeiende urgentie”, vertelt Boerderijenstichting Groningen. “Met het verdwijnen van deze boerderijen verliest Groningen een belangrijk deel van zijn karakter, identiteit en ziel.” Met de Teenstraprijs vragen de Boerderijenstichting en de Vereniging voor Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer Wierde & Dijk aandacht voor boerderijen die, met respect voor het verleden, zijn aangepast aan de eisen van vandaag de dag. Met het uitreiken van de prijs wordt zichtbaar gemaakt dat zorgvuldige renovatie en toekomstbestendig gebruik wel mogelijk zijn.
Noordlaren
Eén van de prijswinnaars bij de laatste editie was de Maatschap Hoenderken aan de Zuidlaarderweg in Noordlaren. In 2006 besloten vader Hendrik en zoon Luuk om hun bedrijf uit te breiden met een ligboxenstal. Na een lange zoektocht naar uitbreidingsmogelijkheden binnen de bebouwde kom, kon de bouw in 2012 beginnen.
Op eigen initiatief werd architect Tonnis Bouwman in de arm genomen. Het resultaat was een houten ’tweekapper’ die qua hoogte bescheiden bleef en dezelfde noklijn kreeg als de oorspronkelijke boerderij. Op het erf staan tevens de bestaande woonboerderij, de oude stal uit 1975 en de monumentale molen De Korenschoof. Door de zorgvuldige noklijn is er een prachtige zichtlijn op de molen behouden.
Spannend geheel
Wat het project in Noordlaren extra bijzonder maakte, was het geïntegreerde ontwerp voor de erfbeplanting. In plaats van het complex simpelweg af te schermen met een grote heg, is er gekozen voor ‘plukjes’ groen. Soms wordt het gebouw hierdoor aan het zicht onttrokken, terwijl op andere plekken juist doorkijkjes ontstaan. Dit zorgt voor een spannend geheel waarbij het relatief grote complex een acceptabele maat krijgt binnen de kleinschalige dorpscontext. De maatschap won hiermee de prijs in de categorie ‘mooiste agrarische nieuwbouw op een bestaand erf’.
Teenstraprijs
De prijs, voor het eerst uitgereikt in 2006, is vernoemd naar de broers Douwe en Aedsge Teenstra. Zij maakten rond 1800 naam met het inpolderen van het Ruigezand in de gemeente Westerkwartier. De broers waren hun tijd ver vooruit; ze organiseerden alles zelf, van de landmeetkunde tot de verzorging van de grote groepen werklieden. Na de inpoldering bleken ze ook progressieve landbouwers te zijn. De twee boerderijen op het Ruigezand herinneren nog altijd aan hun nalatenschap. De editie van dit jaar heeft als thema: ‘Toekomst voor de Groninger boerderij’.
