Hoe moet de Lelylijn de stad binnenkomen? Waar moet het spoor langs en wat gebeurt er met bestaand spoor? Het Masterplan Lelylijn, wat eind vorige maand naar buiten werd gebracht, presenteert drie toekomstbeelden.
De toekomstbeelden laten zien hoe de stad er uit zou kunnen zien met de Lelylijn. Ook is er gekeken naar de aanpassingen op bestaande infrastructuur die nodig zijn. Er zijn namelijk veel hindernissen, zoals de A7, de Ringweg, de bebouwing langs het huidige spoor richting Leeuwarden en de beperkte ruimte op het Hoofdstation.
Groningen Direct
Er zijn dus drie toekomstbeelden voor de Lelylijn in onze gemeente. Het eerste heet ‘Groningen Direct’ en leidt de spoorlijn voor Hoogkerk onder de grond, om aan de zuidkant van de A7 weer boven de grond te komen. Hierdoor blijft er ruimte voor de fabriek van Cosun Beet Company (voorheen Suikerunie).
Maar de route heeft ook een aantal grote nadelen. De route doorkruist een vogel- en waterbergingsgebied en de trein stopt niet bij het toekomstige station Suikerzijde.
Maar het grootste probleem is de tunnel zelf, vertelt Kirsten Smit, communicatiemanager van De Lelylijn: “Het probleem is dat wij hier in een veengebied leven. Een tunnel bouwen zou prima kunnen – al is het wel heel duur – maar je gaat door grondwaterlagen heen.”
Werkstad West
In dit scenario wordt het bestaande spoor aan de Westkant van de stad verhoogd, zodat de Lelylijn hier kan rijden. Tegelijkertijd krijgt de route naar Leeuwarden een compleet ander traject, dit spoor komt langs Ring-West (N370).
Omdat de Lelylijn verhoogd gaat rijden, ontstaat er ruimte voor economische groei en productiviteit aan de Westflank van Groningen. Zo verdwijnt de ‘barrière’ en is er meer ruimte voor innovatie, werk en recreatie.
Ook deze optie kent zijn problemen. Ten eerste botst de verhoogde ligging van het spoor op de westelijke ringweg. Ook moet je de economische boost volgens Smit niet teveel romantiseren: “Je gaat niet zomaar op vijfhonderd meter van de Binnenstad een nieuw centrum realiseren.”
Nieuw Hoogkerk
In dit scenario komt de Lelylijn in Hoogkerk en Stad in een tunnel te liggen. Dan zou de suikerfabriek in Hoogkerk wel moeten verdwijnen. Die locatie wordt in dit scenario gebruikt voor meer stedelijke ontwikkeling in Hoogkerk en aan de westkant van de stad.
Ook komt er daarmee plek voor een nieuw station: De Halm, wat tussen Hoogkerk en de Suikerzijde staat ingetekend. Dit moet een schakelpunt tussen stad en regio worden.
Maar ook in dit scenario is de aanleg van de tunnel erg lastig. Het verdiepte treinspoor loopt door venig gebied, waardoor kans op verzakking groot is.
Hoe komt de lijn het station binnen?
Nu het Hoofdstation verbouwd is, zijn de noordelijke sporen 1, 2 en 3 in gebruik door Arriva. Hier rijden treinen van west naar oost. De andere vier sporen (4-7) zijn van NS en rijden alleen van en naar het zuiden.
Daardoor is er op het station maar beperkte ruimte voor de Lelylijn om vanuit het Westen aan te sluiten op de vier NS-sporen. De kans is dus groot dat er weer aanpassingen gedaan moeten worden aan het Hoofdstation en nieuw te bouwen Spoorkwartier, zodat er genoeg ruimte is voor de trein.
Het is nu wachten tot het nieuwe kabinet een beslissing neemt over de financiering van de Lelylijn. Daarna begint een verkenning voor het totale project. Deze verkenning kan zo vijf of zes jaar in beslag nemen.
Dat zou betekenen dat de bouw van de Lelylijn rond 2040 begint en de eerste treinen in 2050 rijden over de nieuwe spoorlijn, besluit Smit: “Als het kabinet zegt: we hebben er genoeg geld voor over, dan start de verkenning. Tijdens die verkenning moet je eigenlijk alles wat we nu hebben gedaan opnieuw bij langs, in detail.”
