In Ten Boer vindt komende dinsdagavond 20 oktober een lezing plaats, verzorgd door inwoner Simon Wijma die al verschillende reizen naar Oekraïne heeft gemaakt. Binnenkort vertrekt hij opnieuw met hulpgoederen naar het land in oorlog. Volgens Wijma is alle hulp harder nodig dan ooit, nu het land aan de vooravond staat van de zwaarste winter sinds de grootschalige inval ruim vier jaar geleden.
Simon, wat kunnen inwoners en geïnteresseerden dinsdagavond verwachten?
“Ik organiseer vaker dergelijke lezingen. Wat ik vertel is de actuele stand van zaken. De laatste dagen is er weer erg veel aandacht voor Oekraïne. Soms kun je na het bekijken van verschillende actualiteitenprogramma’s het gevoel krijgen: het gaat helemaal niet goed. Door de jaren heen heb ik via de verschillende organisaties waar ik actief voor ben een uitgebreid netwerk opgebouwd in Oekraïne. De verhalen die ik rechtstreeks van hen hoor, vertel ik tijdens deze avond.”
Hoe ziet het programma van de avond eruit?
“De deuren van de zaal gaan om 19.15 uur open en om 19.30 uur begint de lezing. We starten met een fotoreportage op een presentatiescherm. In deze reportage zie je de rauwe realiteit van de oorlog en wat het met mensen doet, maar ook de tomeloze inzet van inwoners die de dagelijkse gang van zaken zoveel mogelijk proberen op te pakken. Je ziet bijvoorbeeld militairen die helpen om katten uit bomen te halen en die oog hebben voor zwerfhonden. Het geeft een heel waardevol en bijzonder inkijkje.”
Toch zou je na de berichten van de afgelopen dagen kunnen denken dat het helemaal niet goed gaat…
“Persoonlijk denk ik dat Amerika te veel aandacht krijgt. Zelf ben ik al heel wat jaren geleden gestopt met kijken naar wat de president daar beweert; daar is namelijk geen touw aan vast te knopen. Daar komt bij dat ik vind dat wij als Europa de boel verzaakt hebben. Ruim vier jaar geleden vond de grote inval plaats, maar het conflict begon natuurlijk al in 2014 met de annexatie van de Krim. Al die tijd hebben we te weinig gedaan. Nu worden er wel maatregelen genomen, maar ondertussen verdient Rusland nog steeds aan Europa doordat een deel van onze energievoorziening er vandaan komt. We hebben nog een lange weg te gaan.”
Is de werkelijkheid dan anders dan wat wij via de journaals meekrijgen?
“Zeker niet, maar deze oorlog heeft heel veel invalshoeken. Niemand weet hoe het afloopt. Ik kies ervoor om de verhalen te vertellen die via het netwerk in Oekraïne tot mij komen. De afgelopen dagen ging het vooral over het wegvallen van Amerikaanse steun en de agressor die gokt op de lange adem. Maar dan zijn daar ook nog de Oekraïense inwoners zelf. Je hebt het over mensen die zielsveel van hun land houden, niet opgeven, ontzettend creatief zijn en de dagelijkse gang van zaken in stand proberen te houden. Dat verhaal wil ik laten horen: een menselijke kant, waarbij ik verwacht dat er een mooie, gevarieerde avond zal ontstaan.”
Lezing
De lezing dinsdagavond 20 oktober vindt plaats in Huiskamer Landjegoed aan de Verlaatweg tegenover Innersdijk. Parkeren kan bij Innersdijk. Vanaf het parkeerterrein teruglopen en in de scherpe bocht rechtsaf en vanaf daar de borden volgen naar de huiskamer. De lezing begint om 19.30 uur en duurt tot 21.00 uur.
Oekraïne is voor jou inmiddels bekend terrein. Je bent er al vaker geweest en gaat binnenkort weer…
“Dat klopt, ik heb inmiddels meerdere reizen gemaakt. Bij eerdere reizen ben ik een tijdlang vrijwilliger geweest, maar dat beviel mij niet zo. Je doet weliswaar belangrijk werk, maar er zijn ook veel momenten dat je denkt dat je je nuttiger zou kunnen maken. Wat ik nu ga doen, is het overbrengen van voertuigen met vierwielaandrijving. In Oekraïne worden deze auto’s ingezet om gewonden te vervoeren vanaf de frontlijn naar een ziekenhuis. Ook nemen we busjes mee die gebruikt gaan worden door droneteams.”
Hoe gaat deze hulpactie er precies uitzien?
“De voertuigen hebben we kunnen aanschaffen dankzij donaties. Vanaf een locatie in Nederland rijden we later deze herfst in een kleine colonne via Duitsland en Polen naar Oekraïne. Daar brengen we de auto’s naar een hub, van waaruit ze vliegensvlug naar de locaties worden gebracht waar ze het hardst nodig zijn. En natuurlijk is het zonde om de ruimte in de auto’s onbenut te laten, dus laden we ze vol met hulpgoederen. We nemen onder meer een flink aantal generatoren mee om warmte en stroom te brengen.”
We zitten diep in de herfst. Wat verwacht je van de komende winter?
“Ik denk dat de situatie deze winter erg ernstig gaat worden. De vijand bombardeert en beschadigt de energiecentrales op grote schaal. Afgelopen week zagen we dat nog, waarbij heel veel inwoners zonder elektriciteit kwamen te zitten. Omdat de luchtverdediging ondermaats is, verwacht ik dat Oekraïne aan de vooravond staat van de zwaarste winter sinds de start van de grote aanval. De winters kunnen er sowieso streng zijn en ondertussen gaan de jaren tellen. Het wordt zwaarder en zwaarder.”
Als mensen jouw actie willen ondersteunen, wat kunnen zij dan doen?
“Ik heb een donatiepagina geopend waarbij ik inmiddels bijna veertig procent van het beoogde streefbedrag heb binnengehaald. Het geld gaat naar Stichting Diel. Deze stichting voert sinds vorig jaar het project Vrienden van Oekraïne uit, waarmee humanitaire en materiële hulp wordt ingezameld. Met het geld worden onder meer generatoren gekocht. Mocht iemand zelf een generator of brandstof willen schenken, dan kan er via de mail contact met mij worden opgenomen.”
Tot slot: ben je niet bang als je weer die kant op reist?
“Op zich niet, maar de situatie maakt wel onrustig. Sinds mijn laatste reis is het aantal luchtaanvallen flink toegenomen. Ik heb wel een hotel geboekt, maar ik weet dat ik waarschijnlijk het grootste deel van de nacht op een bed in een schuilkelder slaap. Aan de andere kant moeten we het relativeren: een stad als Kyiv is immens groot. De kans dat je wat overkomt is in die zin net zo groot als dat je op de Eemshavenweg betrokken raakt bij een aanrijding. Het laat mij niet tegenhouden. In Oekraïne vechten mensen ook voor onze vrijheid, dus vind ik dat ik een risico voor hen mag nemen. Dat is de innerlijke drang die mij drijft. Het is misschien een druppel op een gloeiende plaat, maar net die ene druppel kan de goede kant op bewegen.”
Meer informatie over de actie vind je op deze website.