Boomwachters Groningen is een crowdfundingsactie gestart om de plannen voor Stadshavens juridisch te laten toetsen. De initiatiefnemers maken zich zorgen over het behoud van monumentale bomen bij het Balkgat en hopen met een gang naar de Raad van State alternatieven af te dwingen. Een recente uitspraak van de rechter in een andere bomenzaak sterkt hen in de overtuiging dat een onafhankelijke blik noodzakelijk is.
De actie is geïnitieerd door verschillende betrokken omwonenden, een voormalig stedenbouwkundige, een fysisch geograaf en boomadviesbureau Copijn waarbij zij ondersteund worden door de Boomwachters. “Stadshavens en de gemeente hebben een ongekende expansiedrift”, aldus de initiatiefnemers. “Eerder werd al het Betonbos gekapt. Nu gaat men nog een stap verder met een projectplan dat volgens ons strijdig is met het Omgevingsplan. Deze wijzigingen hebben grote gevolgen voor de natuur, omwonenden en de kinderen van de naastgelegen kinderopvang.”
Vrees voor kap monumentale bomen
Het geschil draait onder meer om de zogeheten bouwvlakken langs het Balkgat. Deze zijn in de nieuwe plannen tot aan de straat opgeschoven, waardoor de monumentale bomen die hier staan moeten verdwijnen. “Dit terwijl eerder is beloofd dat deze bomen behouden zouden blijven. Ons alternatief is om de bouwgrenzen iets terug te schuiven, precies zoals de raad, het college en de ontwikkelaar eerder hebben toegezegd. Er kunnen dan nog steeds hetzelfde aantal woningen worden gerealiseerd.”
Zorgen om parkeerhuis
Naast de bouwvlakken richt de groep zich op de locatie van een gepland parkeerhuis. “De locatie van dit parkeerhuis is veranderd ten opzichte van het oorspronkelijke plan, terwijl dat niet is toegestaan.” Aanvankelijk zou het parkeerhuis achter Damsterdiep 263 komen, met een directe in- en uitrit op het Damsterdiep. In de wijziging is het gebouw echter direct naast de tuin van de kinderopvang gepland.
Om dit parkeerhuis te bereiken, moet er een weg worden aangelegd langs een monumentale tuin, waarbij verkeer naar de parkeervoorziening via het Balkgat wordt geleid. Volgens experts ontstaat hierdoor onherstelbare schade aan de wortels van monumentale bomen en worden kinderen in de tuin blootgesteld aan extra luchtvervuiling. “Als het parkeerhuis op de oorspronkelijke locatie blijft, is die extra weg langs de tuin niet nodig. Zo blijven de kinderen veilig, de bomen behouden en de buurt leefbaar.”
Nieuwe Omgevingswet
Het project Stadshavens is een van de eerste grote ontwikkelingen in Nederland die wordt uitgevoerd onder de nieuwe Omgevingswet. Hoewel de gemeenteraad in mei 2024 de algemene kaders vaststelde, moet het college nu een ‘Wijziging Omgevingsplan’ goedkeuren om de bouw echt te kunnen starten.
Om de plannen definitief te maken, is een zogeheten ‘Wijziging Omgevingsplan’ nodig. Zodra deze wijziging officieel ter inzage ligt, krijgen inwoners de kans om een zienswijze in te dienen. Als de gemeente deze bezwaren vervolgens ongegrond verklaart, is de weg naar de Raad van State de enige overgebleven juridische optie.
Juridische procedure
Om de juridische kosten en aanvullend ecologisch- en verkeerskundig onderzoek te kunnen bekostigen, heeft de groep financiële steun nodig. Het doelbedrag van de crowdfunding is 5.000 euro, waarvan inmiddels al ruim 3.500 euro is opgehaald.
Ondertussen putten de bewoners moed uit een recente uitspraak van de voorzieningenrechter over een monumentale populier elders in het gebied. In die zaak oordeelde de rechter dat de onderbouwing van de gemeente voor het vellen van de boom “onvoldoende zorgvuldig” was. Uit de uitspraak bleek bijvoorbeeld dat cruciale onderzoeksmethoden, zoals een trekproef om de stabiliteit te meten, niet waren uitgevoerd terwijl dit wel mogelijk was. De rechter concludeerde dat niet was aangetoond dat de boom onveilig was en dat maatregelen zoals snoeien een reëel alternatief vormden voor kap.
Geen verzet tegen woningbouw
“Dit laat zien dat een kritische en onafhankelijke toetsing van boomrapporten essentieel is,” aldus de initiatiefnemers. De bezwaarmakers benadrukken dat hun verzet uitdrukkelijk niet is gericht tegen de komst van nieuwe woningen, maar om een zorgvuldige inpassing.
“Wij denken dat door het parkeerhuis op de oorspronkelijke locatie te handhaven en de bouwgrenzen minimaal aan te passen, het groen en de monumentale tuin behouden kunnen blijven. Tot nu toe voelen we ons echter onvoldoende gehoord in die alternatieven.” Met de gang naar de Raad van State hopen de bewoners dat er alsnog kritisch wordt gekeken naar de balans tussen nieuwe infrastructuur en het behoud van bestaande natuurwaarden.
Meer informatie over de crowdfundingsactie vind je op deze website.
