Criminelen weten jongeren in Groningen en Drenthe steeds makkelijker te vinden voor ‘strafbare klusjes’. Uit onderzoek van het Sociaal Planbureau Groningen en het Trend Bureau Drenthe blijkt dat vier op de tien middelbare scholieren leeftijdsgenoten kent die betrokken zijn bij criminele activiteiten. Vooral het platform Snapchat speelt een dubieuze hoofdrol bij de werving.
Het onderzoek, uitgevoerd onder bijna zeshonderd scholieren, schetst een zorgwekkend beeld. Jongeren worden gelokt met de belofte van status, geld of vapes. Wat begint als een “onschuldig klusje”, groeit vaak uit tot ernstige delicten waarbij stoppen geen optie meer is. Daarbij kan verleiding overgaan in dwang.
Werving via Snapchat
De digitale wereld is de belangrijkste ingang voor ronselaars. Een kwart van de ondervraagde jongeren ziet regelmatig wervende berichten op sociale media, waarbij Snapchat met afstand het populairste platform is voor criminelen om anoniem toe te slaan. Eén op de acht jongeren is zelfs al eens persoonlijk benaderd voor een klusje.
Opvallend is dat er onderling nauwelijks geheimzinnig over wordt gedaan. Jongeren geven aan dat leeftijdsgenoten op sociale media openlijk praten of zelfs opscheppen over hun acties. Toch trekken omstanders zelden aan de bel. De angst om een ander te verraden, het zogenaamde ‘snitchen’, is de belangrijkste reden waarom zorgen niet worden gemeld bij ouders of leraren.
Dader of slachtoffer?
Volgens de onderzoekers is er een cruciaal gebrek aan bewustzijn. Veel jongeren zien zichzelf of hun vrienden als “stoer” of als dader, terwijl ze in feite slachtoffer zijn van criminele uitbuiting. Vooral kwetsbare jongeren met een instabiele thuissituatie lopen een verhoogd risico om in een wereld van dwang en schulden terecht te komen.
Actie
Op woensdag 18 februari, worden de volledige resultaten gepresenteerd tijdens een bijeenkomst in De Nieuwe Kolk in Assen. De provincies zitten niet stil om het tij te keren. In Groningen is een preventieve campagne gestart om ouders te ondersteunen, terwijl in Drenthe het theaterstuk ‘Van de Rails’ langs scholen toert om het gesprek in de klas op gang te brengen.
Het advies van de experts is ondertussen om met je kinderen te praten over wat ze online tegenkomen. “Het delen van kennis en het bundelen van krachten is de enige manier om te voorkomen dat meer jongeren afglijden”, aldus de betrokken instanties.
