Het Groningse studentenleven is altijd in beweging, van de geheime genootschappen tot het openbare verenigingsleven van nu. Maar hoe ziet de toekomst van deze studentenstad eruit?
Voor eeuwen werd het Groningse studentenleven gedomineerd door de Rijksuniversiteit. De verenigingen die ontstonden, eerst in het geheim, later openlijk. Deze wereld is de afgelopen decennia ingrijpend veranderd. De opkomst van de Hanzehogeschool, sinds de groeispurt en profilering vanaf de jaren negentig, heeft het landschap fundamenteel veranderd. Groningen is niet langer een universiteitsstad met een hogeschool, maar een kennisstad met twee grote, verschillende onderwijsinstellingen. Dit stelt het traditionele verenigingsleven voor een nieuwe uitdaging: hoe sta je tegenover de duizenden HBO-studenten die weliswaar in dezelfde stad studeren en wonen, maar vaak een andere achtergrond, studiecultuur en toekomstbeeld hebben?
Een gescheiden wereld?
Lange tijd leken de werelden van wo en hbo naast elkaar te bestaan, met weinig overlap. Universiteitsverenigingen behielden hun eigen tradities, terwijl hbo-studenten vaker kozen voor beroepsgerichte clubs, sportverenigingen of het uitgaansleven zonder verenigingsstructuur. Toch is er een langzame, maar merkbare verschuiving gaande. De behoefte aan sociale verbinding, een netwerk en een gevoel van thuis in de stad is voor alle studenten even groot.
Steeds vaker zien we initiatieven om deze groepen te verbinden: georganiseerde evenementen, zoals grote stedelijke feesten of culturele festivals. Met het organiseren van deze evenementen wordt bewust geprobeerd beide groepen aan te spreken. Sommige traditionele studentenverenigingen openen zelfs hun deuren voor hbo-studenten. Interessanter is de opkomst van nieuwe, gemengde verenigingen die zich richten op een specifieke interesse: debatteren, kunst, of een bepaalde sport. Daarbij worden expliciet studenten van alle opleidingen verwelkomt. Deze verenigingen worden vaak praktischer en projectgerichter ingericht, wat goed aansluit bij de hbo-mentaliteit, maar bieden tegelijk de sociale verbinding tussen studenten waar ook universiteitsstudenten naar op zoek zijn.
De Keiweek als verbindende kracht
Het meest succesvolle voorbeeld van verbinding vindt misschien wel plaats aan het begin van het academisch jaar: de KEI-week. Ooit een initiatief voor en door universiteitsstudenten, maar dit introductie-evenement heeft zich ontwikkeld tot een stedelijk fenomeen. Cruciaal is de actieve betrokkenheid van mbo-studenten, niet alleen als deelnemers, maar steeds vaker ook als organisatoren, ‘KEI-ouders’ en ambassadeurs. Dit doorbreekt niet alleen de hardnekkige sociale scheidslijnen tussen onderwijsniveaus, maar geeft de KEI-week een bredere representatie van de jonge Groningse bevolking.
De KEI-week legt een basis voor onderling begrip en creëert informele netwerken die de rest van het studiejaar stand kunnen houden. De uitdaging is om deze verbindende energie vast te houden buiten de magische eerste week om.
Uitdagingen en kansen voor de toekomst
De groeiende diversiteit brengt ook spanningen met zich mee. De wooncrisis treft alle studenten, maar hbo- en mbo-studenten hebben vaak minder financiële buffer en vinden daardoor moeilijker een kamer. Het risico op een tweedeling tussen ‘welgestelde wo-studenten’ en ‘praktisch opgeleiden’ is reëel. Hier ligt een belangrijke rol voor het verenigingsleven: kan het een platform zijn waar deze verschillen bespreekbaar worden, en waar gezamenlijk naar oplossingen wordt gezocht? Verenigingen die maatschappelijke betrokkenheid hoog in het vaandel hebben, zouden kunnen samenwerken met wooncoöperaties of actievoeren voor betaalbare huisvesting voor alle studenten.
De tijd voor verandering is aangebroken
Het Groningse verenigingsleven kan vasthouden aan zijn historische tradities van de universitaire elite, maar dan dreigen de verenigingen relevantie te verliezen in een stad die steeds diverser wordt. Of het kan de uitdaging aangaan om een brug te vormen: een plek waar wo, hbo en mbo samenkomen, elkaar vinden en van elkaar leren. Dat is nou net de richting die Groningen de laatste decennia opgaat met zijn diverse verenigingscultuur, waar minderheden, internationals en studenten van alle niveaus worden betrokken bij het studentenleven.
In deze zesdelige serie word je meegenomen in het verhaal hoe Groningen de studentenstad is geworden zoals wij die nu kennen. Vanaf 30 december 2025 wordt er elke dag één deel van de serie gepubliceerd. Welke personen waren belangrijk in het studentenleven? Wat is de rol van de universiteit? Hoe zijn studentenvereniging ontstaan? En hoe is de inclusieve studentenstad met hbo en mbo tot stand gekomen?
Benieuwd naar het begin van de serie? Klik hier!
OOG maakte ook een video voor de rubriek Weetje Woensdag over dit onderwerp.